GÜNLERDİR "Eski memurlar ikramiye alabilecek mi?" diye sosyal güvenlik uzmanlarınca yazılmaktadır.
Bu konuda iki görüş var: Birincisi 1 Haziran 2010’dan sonra emekli olanlar ikramiye alabilecek. İkinci görüş, yeni emekli olacaklar ile eski emekli olanların her ikisi de en son emekli sandığına tabi çalışmadıkça ikramiye alamaz, yani eskiye dönüş.
Konuyu açalım.
Devlet memurları, emekli oldukları taktirde kendilerine emeklerinin ve hizmetlerinin karşılığı olarak ikramiye ödeniyor. Ancak emekli olduğu tarihte memur olmayanlara emekli ikramiyesi verilmiyordu.
Farklı sosyal güvenlik kurumlarına tabi olarak geçen hizmetlerin birleştirilmesi sonucunda yaşlılık aylığı bağlandığı halde 5434 sayılı yasaya göre emekli ikramiyesi ödenmemesi işlemine karşı açılan davalarda itiraz konusu ibarenin anayasaya aykırı olduğu kanısına varan mahkemeler iptali için başvurmuştu.
İşte Anayasa Mahkemesi de, 5 Haziran 2009 tarih ve 27249 sayılı Resmi Gazete'de yayınlanan E.: 2005/40, K. : 2009/17 ve 5.2.2009 tarihli kararıyla, 2829 sayılı Sosyal Güvenlik Kurumları'na Tabi Olarak Geçen Hizmetlerin Birleştirilmesi Hakkında Kanun'un 12'nci maddesinin birinci fıkrasında yer alan "Son defa T.C. Emekli Sandığı'na tabi görevlerden emekliye ayrılan ve..." ibaresinin Anayasa'nın 2., 10 ve 60'ıncı maddelerine aykırılığı savıyla iptali istemi karara bağlanmıştı. Söz konusu iptal hükmünün, kararın Resmî Gazete'de yayımlanmasından başlayarak bir yıl sonra yürürlüğe girmesi uygun görülmüştü.
TBMM'de kabul edilip, 16 Haziran 2010 tarihli Resmi Gazete'de yayınlanan 5997 sayılı Kanun'la 1/6/2010 tarihinden geçerli olmak üzere yürürlüğe giren bir düzenleme yapıldı.
Bu düzenlemeye göre 5434 sayılı Kanun'un 89'uncu maddesinin birinci fıkrası; "Hizmet sürelerinin tamamı bu Kanun ve/veya 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanununun geçici 4'üncü maddesi kapsamında geçenlerden emekli, adi malullük veya vazife malullüğü aylığı bağlanan veyahut toptan ödeme yapılan asker ve sivil tüm iştirakçilere, her tam fiili hizmet yılı için aylık bağlamaya esas tutarların bir aylığı emekli ikramiyesi olarak verilir. Son defa bu kanun veya 5510 sayılı kanunun geçici 4'üncü maddesi hükümlerinin uygulanmasını gerektiren görevlerde çalışmakta iken emekliye ayrılan ve kendilerine mülga 2829 sayılı Sosyal Güvenlik Kurumlarına Tabi Olarak Geçen Hizmetlerin Birleştirilmesi Hakkında Kanun'un 8'inci maddesi uyarınca birleştirilen hizmet süreleri üzerinden aylık bağlananlara ise, bu Kanuna tabi daire, kuruluş ve ortaklıklarda prim veya kesenek ödemek suretiyle geçen hizmet sürelerinin toplamı üzerinden bu madde hükümlerine göre emekli ikramiyesi ödenir. Mülga 2829 sayılı kanunun 12'nci maddesinin birinci fıkrasının birinci cümlesi ile üçüncü fıkrasının son cümlesinin bu maddeye aykırı hükümleri uygulanmaz." şeklinde değiştirilmiştir.
Bu değişiklikle 1 Haziran 2010 tarihinden sonra emekli olacaklardan memuriyette geçen süreleri için ikramiye talebinde bulunabilecek.
Yani 1 Haziran’dan sonra SSK’lı veya Bağ-Kur’lu olarak çalışanlar Emekli Sandığı’na bağlı olarak çalıştığı döneme ait ikramiyesini alacak. Hazirandan önce emekli olanlar ise dava açmak zorunda kalacak.
Kanun metninden benim anladığım bu…
Bana göre her halukarda SGK bu konuda yayınlayacağı yönetmelik veya genelgeyi beklemek gerekiyor. SGK ortada Anayasa Mahkemesi kararı varken sağduyu ile hareket ederek memurların mağduriyetini gidermelidir diye düşünmekteyim. Kalın sağlıcakla…
Uzmanınız Recep Akçakaya sorularınızı yanıtlıyor
Oğlunuzdan maaş bağlanmaz ise primlerini alırsınız
Soru; Sayın Recep Bey. Benim 1965 doğumlu oğlum 2009 yılında vefat etti. 1985–1991 yılları arasında 1.580 gün prim ödenmiş durumda. Oğlum bekardı ve bizden başka varisi yoktu. Anne – baba olarak oğlumuzun yatırdığı primleri alabilir miyiz? Arif KAZLI
Cevap; Sayın okurum, oğlunuzun hizmet durumu ölüm aylığı bağlanmasına müsaitse de tek varisi olarak size aylık bağlanamıyorsa, ödemiş olduğu malullük, yaşlılık ve ölüm sigortaları primlerinin her yıla ait tutarı, primin ait olduğu yıldan itibaren yazılı istek tarihine kadar geçen yıllar için, her yılın gerçekleşen güncelleme katsayısı ile güncellenerek “ölüm toptan ödemesi” şeklinde alabilirsiniz. Ölüm toptan ödemesi yapılabilmesi için, tahsis talep ve beyan taahhüt belgesi ile SGK ünitesine başvurmanız gerekiyor.
15 yıllık sigortalılık süresi 3 bin 600 günle kıdem tazminatı alınabilir
Soru; Sayın Akçakaya. Ben 15 yıldır özel bir kuruluşta çalışmaktayım. Kendi isteğimle işyerimden çıkmak istiyorum. Kıdem tazminatı ve işsizlik maaşı alabilir miyim? Açıklarsanız sevinirim. İsim Mahfuz
Cevap; Sayın okurum, emekli olmak için aranan sigortalılık süresi ve prim ödeme şartlarını yerine getiren ve yaş şartını dolduramayanlar, kıdem tazminatını alarak işinden ayrılabilir. Yaş haddinden emekli olmak için; 15 yıl sigortalılık süresi, 3600 gün prim ödeme ve 56/60 yaş arasında yaş şartlarına tabisiniz(doğum tarihinizi bildirmediğinizden yaşı tam olarak veremedik). 15 yıl süre ve 3600 gün prim ödemeniz olduğundan, işyerinizden kıdem tazminatı alarak ayrılabilirsiniz. Bunun için yapmanız gereken, bulunduğunuz yerdeki sosyal güvenlik il veya merkez müdürlüğünden alacağınız “ kıdem tazminatı alabilir” yazısını işverene ibraz etmekten ibrettir. Haklı bir nedenle iş sözleşmesini feshdenler hariç, kendi isteği ile işten ayrılanlar işsizlik ödeneği alamaz.